JA21 Amsterdam maakt een wissel van de wacht door: een nieuwe kandidatenlijst én een nieuwe lijsttrekker – Sytze Rijpkema (24). Wat zijn plannen voor de gemeente zijn? ‘Het stadhuis moet verplaatsen naar een locatie buiten het centrum.’
In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart, maakt JA21-fractievoorzitter Kevin Kreuger plaats voor een nieuw, jong gezicht: Sytze Rijpkema. De 24-jarige studeerde vorig jaar af aan de Universiteit van Amsterdam met een diploma in de fiscale economie. Tijdens zijn studie richtte hij salesbedrijf GetGoing op. Toch trekt ook de politiek al een tijdje zijn aandacht. In 2023 stond hij op de lijst voor JA21 bij de Provinciale Statenverkiezingen.
Dat hij zo jong is, werkt volgens Rijpkema vooral in zijn voordeel. ‘Amsterdam is een jonge stad en ik denk dat ik daardoor bepaalde problemen van inwoners beter begrijp dan oudere raadsleden’, vertelt Rijpkema. Bijvoorbeeld wat betreft de woningnood: ‘Ik weet als jong persoon beter wat er speelt dan iemand die al heel lang in een koophuis woont.’
Om de woningnood aan te pakken wil JA21 in Amsterdam 10.000 woningen per jaar bouwen. Daarvoor willen jullie kleinere woningen bouwen met ‘goedkopere materialen’. Gaat dit niet ten koste van de kwaliteit?
‘De kwaliteit van nieuwbouwwoningen is sowieso al heel goed. Juist de oudere gebouwen zijn van minder goede kwaliteit. En ik denk dat mensen überhaupt blij zijn als ze een woning hebben. Liever dat dan helemaal niets.’
De huidige bouwverdeling van 40 procent sociale huurwoningen, 40 procent middenwoningen en 20 procent vrije sector willen jullie omvormen naar respectievelijk 20, 50 en 30 procent. Vanwaar de keuze voor de halvering van sociale huur?
‘Het gaat dan om nieuwbouw. Dus 20 procent nieuwe sociale huurwoningen die worden gebouwd bovenop wat er al is. En Amsterdam doet het al heel goed op het gebied van sociale huurwoningen. De groep die juist vergeten wordt, is de middenklasse – denk aan gezinnen. Twee werkende mensen verdienen samen namelijk al te veel voor een sociale huurwoning. Voor die mensen willen wij bouwen. We moeten als gemeente keuzes maken voor wie we bouwen, we kunnen niet alles doen. Bouwprojecten zijn nu bovendien vaak niet financieel rendabel en komen niet van de grond. Als je geen 40 procent sociale huur bouwt, maar wel 20 procent, dan bouwen wij meer.’
Een deel van de nieuwe woningen moet volgens jullie komen op de huidige locatie van het stadhuis. Waar willen jullie de gemeente dan onderbrengen?
‘Er zijn genoeg plekken beschikbaar, die ook nog eens leegstaan. We vinden vooral dat het stadhuis moet verplaatsen naar een locatie buiten het centrum. De gemeente staat nu nog veel te ver van haar inwoners. Als het stadhuis in een andere wijk komt, gaan politici zich ongetwijfeld mengen in de buurt, als ze bijvoorbeeld een koffie of een broodje halen. Daar geloof ik echt in.’

Veiligheid is volgens jullie een van de kerntaken van de gemeente en jullie willen dan ook meer politie en handhaving op straat. Tegelijkertijd kampt de politie al met personeelstekorten. Hoe realistisch zijn jullie plannen?
‘Volgens mij noemen we vooral handhaving in het verkiezingsprogramma, want daar gaat de gemeente over.’
In jullie programma staat dat jullie pleiten voor ‘meer blauw op straat: meer politieagenten en lokale handhavers’.
‘We zien graag meer agenten in de stad, maar op gemeenteniveau kunnen we dat niet regelen. Wel lobbyen we daarvoor bij het Rijk.’
Jullie leggen specifiek de nadruk op de veiligheid op straat voor vrouwen, wat jullie willen bereiken met ‘concrete en daadkrachtige maatregelen’. Om welke maatregelen gaat dit?
‘Naast extra handhaving op straat, zetten we in op de inrichting van de openbare ruimte. Denk aan betere straatverlichting en het snoeien van bosjes langs fietspaden. Dat heeft de gemeente beloofd, maar op veel plekken is het nog gebrekkig, en hoor ik dat vrouwen zich er nog steeds onveilig voelen.’
Vrouwen en onderzoekers zeggen dat straatverlichting niet dé oplossing is, omdat het niet de oorzaak van het probleem aanpakt. Zetten jullie ook in op een structurele aanpak?
‘Betere straatverlichting is een structurele aanpak, toch?’
Maar willen jullie ook preventieve methoden, zoals voorlichting en educatie?
‘Daar zijn we wel voor, ja. En Ingrid Coenradie [Tweede Kamerlid voor JA21, red.] zet zich landelijk ook in voor vrouwveiligheid.’
Landelijk ligt er een wetsvoorstel voor een verbod op gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties. In jullie Amsterdamse partijprogramma noemen jullie dit ook.
‘Ja, in Amsterdam wordt veel gedemonstreerd. Dat is een recht, maar er zijn ook veel relschoppers. Het verbieden van gezichtsbedekking is belangrijk om hen te kunnen opsporen en vervolgen. Maar we willen wel dat er een uitzondering gemaakt kan worden als de familie van een demonstrant in het thuisland in gevaar kan komen. Dat kan per demonstratie besloten worden, als die wordt aangemeld bij de burgemeester.’
Kijkend voorbij de gemeenteraadsverkiezingen: heb je ambitie om de Tweede Kamer in te gaan?
‘Nee. Zeg nooit nooit, maar niet per se. Ik wil het liefst in de gemeenteraad blijven, in de verre toekomst wellicht een keer naar de Provinciale Staten. In beide gevallen zit je dichter op de mensen.’
| In een reeks interviews in aanloop naar de Gemeenteraadsverkiezingen spreekt Nieuw Amsterdams Peil met lijsttrekkers en politici van Amsterdamse partijen. Wat zijn de plannen die zij hebben liggen voor de hoofdstad? En hoe ziet hun campagne eruit? |
